Bij de komst van een nieuw zonnepark vragen sommige mensen zich af hoe het zit met straling. Een begrijpelijke zorg, want straling is iets waar we dagelijks mee in aanraking komen, van onze mobiele telefoons tot hoogspanningslijnen en zonneparken. In dit bericht licht Kees toe hoe het precies zit met (elektromagnetische) straling van zonnepanelen.
Utrecht, October 2024, Kees Heijmerink, technical specialist Sunvest, fotocredits: Sunvest intern
Wat is straling?
Elektromagnetische velden, vaak kortweg ‘straling’ genoemd, komen voor bij allerlei apparaten, zoals mobiele telefoons, hoogspanningskabels en zonnepanelen. Het verschil in deze velden zit in hun intensiteit. Terwijl bijvoorbeeld röntgenstraling een hoge intensiteit heeft en daardoor schadelijk kan zijn, is het elektromagnetische veld van zonnepanelen erg zwak.
Hoe werkt elektromagnetische straling?
Elektromagnetische velden worden gevormd waar elektriciteit stroomt. Het elektrische veld ontstaat als er stroom aanwezig is, en het magnetische veld ontstaat wanneer die stroom in beweging is. Hoe vaak dit veld per seconde van richting verandert, bepaalt de frequentie, uitgedrukt in Hertz (Hz).
Bij zeer lage frequenties, zoals bij zonnepanelen en ons elektriciteitsnet, vallen de velden in de categorie ‘Extreem Laag Frequente velden’ (ELF), tot maximaal 10.000 Hz. Dit type veld wordt niet gekoppeld aan gezondheidsrisico’s en kan niet zomaar door muren heen. Andere apparaten, zoals magnetrons en mobiele telefoons, werken op hogere frequenties, wat deze velden anders maakt.
Zijn zonneparken anders dan panelen op het dak?
Het elektromagnetische veld van zonnepanelen in een park is niet sterker dan dat van een paar panelen op een dak. Zonnepanelen werken op gelijkstroom, wat nauwelijks straling veroorzaakt. Wel maken zonnepanelen gebruik van omvormers om de stroom om te zetten naar bruikbare spanning voor het stopcontact. Hierbij is de kwaliteit van de omvormer belangrijk, omdat sommige oudere of slechte omvormers een iets sterker elektromagnetisch veld kunnen genereren. Sunvest gebruikt om die reden omvormers van hoge kwaliteit om hinder te voorkomen.
Veiligheidsmaatregelen bij zonneparken
Om de kans op overlast te beperken, hanteert de overheid een voorzorgswaarde van 0,4 microTesla (μT) voor elektromagnetische velden. Sunvest houdt zich hier ruimschoots aan en zorgt er bovendien voor dat transformatorhuisjes op veilige afstand staan van woningen en gevoelige locaties. Omdat de elektromagnetische velden ruim binnen de veiligheidslimieten blijven, zijn sommige zonneparken zelfs toegankelijk voor het publiek. Een voorbeeld hiervan is zonnepark De Kwekerij in Hengelo, waar naast zonnepanelen ook ruimte is voor natuur en biodiversiteit.
Meer weten?
Voor wie meer wil lezen over elektromagnetische straling en gezondheid, biedt het Kennisplatform Elektromagnetische Velden waardevolle informatie. Zo kunt u zich geruststellen dat de straling van zonneparken veilig is en binnen de richtlijnen blijft.